|
O
d czasu gdy Albania po raz pierwszy uzyskała niepodległość od Włoch w 1912 roku, pieśń "Hymni i Flamurit" została wybrana hymnem narodowym, który był także hymnem w komunistycznej/marksistowskiej Albanii, jak również obecnie, gdy w kraju tym panuje demokracja. Pierwotny tytuł hymnu brzmiał "Flamur mi Betimi" ("Przyrzeczenie Fladze"). Hymn Albanii po raz pierwszy został opublikowany jako wiersz w albańskiej gazecie w Sofii, w Bułgarii - "Liri e Shqipërisë" ("Wolność Albanii"), wydanej 21 kwietnia 1912 roku. Później, w tym samym roku, ukazał się w zbiorze poematów Drenovy pod tytułem "Ëndra e Lot" ("Sny i Łzy"), wydanym w Bukareszcie. Oficjalny hymn jest krótszy o dwie zwrotki od oryginalnego wiersza. Melodia skomponowana została przez Cipriana Porumbescu, autora hymnu rumuńskiego z lat 1977-1989.
|
|
Więcej… [Hymn Albanii]
|
|
|
W
Albanii działa akad. nauk zał. 1972 (1992 w stadium reorganizacji), uniwersytet w Tiranie (założony 1957), kształcący 8,8 tysięcy studentów (2002), oraz 10 centralnych instytutów naukowo-badawczych; ponadto działają szkoły wyzsze: 2 rolnicze, 1 pedagogiczna i 1 akademia sztuk pieknych. |
|
P
ierwszy zachowany tekst w języku albańskim to formuła chrztu (1462) ? zdanie wplecione w tekst łaciński; pierwsza zachowana książka to mszał Gj. Buzuku (1555). Za początek literatury albańskiej uznaje się jednak twórczość łacińskojęzyczną M. Barletiego z Włoch (Historia Skanderbega 1508?10 i Oblężenie Kruji 1504). W XVII i XVIII w. rozwijało się gł. gegijskie piśmiennictwo religijno-dydaktyczne, a jego przedstawicielami byli księża katolatoliccy (m.in. P. Budi, P. Bogdani) z klasztorów na północy kraju, tam też skupiało się życie kulturowe; książki były drukowane w Rzymie, rzadziej ? w Szkodrze; poza granicami kraju (we Włoszech) rozwijało się piśmiennictwo toskijskie, początkowo o charakterze rel., później poezja oparta na wątkach lud. (m.in. J. Variboba, L. Matrënga).
|
|
Więcej… [Literatura - ogólnie]
|
|
ajstarsze zabytki pochodzą z epoki brązu; z VIII?III w. p.n.e. pozostały resztki warownych budowli nekropoli Ilirów; także wykopaliska na miejscu dawnych kolonii greckich (Apollonia) i zabytki rzymskie (Vlora, Korcza). W sztuce średniowiecznej uwydatniają się silne wpływy bizantantyjskie, zwłaszcza w sztuce sakralnej ? klasztory i kościoły bazylikowe, zdobione mozaikami i freskami (Obot XIII w., Delvina XIV w.), także w kamiennym budownictwie mieszkalnym. Od XI w. również wpływy włoskie (zwł. Wenecji) ? głównie liczne cytadele i mury miejskie. W 2. poł. XV w., gdy Albania znalazła się pod panowaniem tureckim, nastąpiła izolacja od sztuki europejskiej, dominacja sztuki islamu (przebudowa kościołów na meczety, zabudowa miejska typu orientalnego ? Elbasan, Durrës, Szkodra, Tirana, Berat) i powstały nieliczne ośrodki sztuki rodzimej (Voskopoja).
|
|
Więcej… [Sztuka - ogólnie]
|
|
Albańska muzyka ludowa ma swój odrębny charakter, ale znaleźć w niej można również wpływy tureckie i perskie. Brzmienie jest charakterystyczne dla Bałkanów, choć na południu kraju przeważają utwory polifoniczne, a na północy homofoniczne. Tradycyjne instrumenty muzyczne to: çifteli (rodzaj dwustrunowej mandoliny) i gërnetë (rodzaj klarnetu). Jednym z popularniejszych rodzajów folkowych pieśni jest kołysanka, zazwyczaj wykonywana solo przez kobietę.
|
|
Więcej… [Muzyka ludowa]
|
|
|
|
|
<< Początek < Poprzednia 1 2 Następna > Ostatnie >>
|
|
Strona 1 z 2 |
Kultura